05:11 17.03.2026 16+
️ДУГАР ДАМБАГА ТИИЛЕЛГЕНИҢ 80 ЧЫЛЫ МЕДАЛЬДЫ…
Дугар Александрович Дамба 2002 чылда Чадаанага Александр Оңгайович, Сайлык Дозулдааевна Дамбаларның өг-бүлезинге ортуну бооп төрүттүнген. Ооң акызы Давид 4 хар улуг, а дуңмазы Дмитрий Александрович Дугардан бир хар биче.
Чаш турган чылдарында үш алышкы хоорайның Найырал (Дружба) кудумчузунга чурттап, өске эш-өөрлери, үе-чергелери-биле бир дөмей уруглар садынче барып, Чадаананың № 1 ортумак школага өөренип эгелээннер. Дугар 2020 чылда Оюмаа Николаевнаның удуртуп турган клазынга 27 оолдар, кыстар эштери-биле ортумак школаны тергиин эки өөредилге-биле дооскан.
Ачазы Александр Оңгайович Дамба школага амыдыралдың айыыл чок чоруунуң үндезини кичээлдерин башкылап турган, а авазы Сайлык Дозулдааевна бухгалтер мергежилдиг, олар хоорайның бир улуг кудумчузунга чаа чуртталга бажыңын тудуп, кылып алганнар. Давид, Дугар, Дмитрий алышкыларның өскен уязы – ада-иезиниң бажыңы школа девискээринден ырак-даа болза, олар ачазының шыңгыы негелделиинден школачы чылдарында-ла даанган ажылдарны уезинде күүседип, кичээлдерден озалдавас, келир үеде шериг мергежилди чедип алырын күзеп, күш-дамыр сайзыралының кичээлдеринге тура-соруктуг белеткенип, янзы-бүрү эртемнерге сонуургалдыг өөренип турганнар.
Давид, Дугар, Дмитрий Дамба алышкылар 2020 чылда Омскиниң авто болгаш танк талазы-биле инженерлер институдунга өөренип киргеш, 2025 чылда шериг мергежилдиг доосканнар.
Тускай шериг операциязының эгелээнинден шериг албан хүлээлге аайы-биле улуг акызы Давид Александрович Дамба Ульяновскиге барган, лейтенант, тускай шериг транспортунуң инженери Дугар Александрович Курск хоорайда, а хеймери Дмитрий Александрович Рязаньның алдарлыг № 137 парашют-десант полугунда ада-чурт камгалаар ыдыктыг хүлээлгезин Запорожье угланыышкынында күүседип турар.
Дугар Александрович март 7-18 хүннеринде кыска шөлээ алгаш, төрээн Тывазы, Чадаанага чанып келген турган. Бөгүн, март 16-да Чөөн-Хемчик кожууннуң чагыргазының хуралдаар залынга аппарат хуралының үезинде Чөөн-Хемчик кожууннуң Баштыңы Инна Байыр-ооловна Монгуш, Чөөн-Хемчик кожууннуң чагырга даргазы Айдыс Дарый-оолович Куулар, Чадаана хоорайның чагырга даргазы Артыш Андреевич Монгуш «Ада-чурттуң Улуг дайынынга Тиилелгениң 80 чылы» юбилейлиг медальды тывыскаш, эрес-дидим алышкыларга тиилелгелиг кан кадык чанып келирин күзээннер.
ДАЙЫНЧЫГА ЙӨРЭЭЛ
Сүлдевистиң чалбарыы силерлерде,
Чүрээвистиң дыңзыг согуу силерлерде,
Камнаныңар! Серемчени оскундурбас,
Кайда-даа бол, ында кожа чоруур бис.
Чаза булгап, халдап кирип турар өйде,
Сал чүлүвес, дыргак кеспес – бүзүрээр бе?
Бүдүүзнде дүвүрелди эндевези—
Буян дөстүг камгалалың эргээни бе?
Бурун езу-чаңчылдарны сагыыр, чалаар,
Бүрүн ак чем үстүн эртен ыдамнаар
Чаяанындан идегелге бүзүрээрге,
Сагыш-сеткил чайгаар база оожургаар.
Көзүлбес чүң, харылзааның кызыл чүңү,
Көстеп каан дег, улузуңда тудуш чоруур
Камгалалдыг сагыызындан астып чоруур
Каржы чүүлдер ойлап чорзун! Өршээ! Өршээ!
Оък-чепсек дошкууралын актаар, чөптээр,
Оран-таёды авыралын йөрээр, алгаар.
Аал-оранын эргий бодаар, хөөрежир,
Артыжаныр, алганыр. Өршээ! Өршээ!
2024 чылдың июнь 16.
Дегут ДЕМЧИК, Тыва Республиканың алдарлыг ажылдакчызы, Тываның чогаалчылар Эвилелиниң кежигүнү
Дегут Монгушевичиниң Демчиктиң “Өгбелеривис Украинага тиилеп чораан” деп 2025 чылда чырыкче үнген номундан шүлүктү хоолгалаан.
.Вячеслав МОНГУШ белеткээн. Чуруктар авторнуу
10
Оставить сообщение: